Titel: X-Men: The Last Stand
Auteur:Donny
Genre: Action
Subgenre[?]: Comic Adaptation
Regisseur: Brent Ratner
Acteurs: Patrick Stewart, Ian McKellen, Rebecca Romijn-Stamos, Famke Janssen, Hugh Jackman, Halle Barry, Anna Paquin, e.a.

Land van Herkomst: Verenigde Staten
Jaar van uitgave:2006
Speelduur: 104 minuten
Cijfer: 6


Het laatste deel uit de trilogie omtrent de X-Men, 'The Last Stand'. De titel laat niet veel aan de verbeelding over. Deze keer geregisseerd door Brent Ratner (omdat Singer te druk was met 'Superman Returns'), wordt hier het verhaal verteld over een geneesmiddel dat ontwikkeld zou zijn waardoor alle mutanten vrij kunnen zijn van hun "ziekte", zoals uitvinder Warrington II het uitlegd. Waar in 'X2' al werd gehint naar de opkomst van Phoenix, worden hier inderdaad meer elementen uit de saga naar voren gehaald, echter in een volledig andere vorm dan we gewend zijn. De Dark Phoenix Saga is wederom één van de populairste verhaallijnen uit de X-Men geschiedenis en deze wordt hier zwaar geweld aangedaan. De tweede verhaallijn die hier gebruikt wordt is 'The Gifted', afkomstig uit de 'Astonishing X-Men' serie, handelend over het geneesmiddel. Dit geneesmiddel wordt gebruikt als katalyst in de oorlog tussen mensen en mutanten. Waar Rogue in de eerste film al haar wens op genezing uitsprak tegenover Storm (in een verwijderde scene, wel te zien op de 1.5 DVD-uitvoering van 'X-Men'), wordt haar hier de kans geboden om daadwerkelijk van haar mutatie af te komen. Wolverine wordt gedwongen een keuze te maken tussen zijn eigen agenda (het redden van Jean) en het vechten voor de veiligheid van mensen en mutanten, samen met de X-Men. De groep bestaat in deze film uit Storm, Wolverine, Shadowcat (Kitty Pride, gespeeld door Ellen Page die helaas weinig tijd krijgt om haar acteertalent te laten zien), Colossus (voor wie een grotere, hetzij nog steeds kleine, rol is weggelegd) en Iceman (die we in deze film ook eindelijk in de welbekende ijsvorm te zien krijgen). Gedurende de film worden ze bijgestaan door Beast, die als minster van de Amerikaanse regering werkt maar uiteindelijk kiest voor zijn bondgenoten. De Brotherhood of Mutants doet flink aan rekrutering. Na 'X2' bestaat de Brotherhood naast Magneto, Mystique en Pyro (die zich aan het einde van de vorige film bij Magneto heeft aangesloten) uit Callisto, Kid Omega, Arclight, Multiple Man, Juggernaut en de Omegas. Dark Phoenix is de troef waarmee Magneto de overwinning denkt binnen te halen, maar zelfs hij moet toegeven dat hij meer krijgt dan hij verwacht had. De openingsscene met een jongere Xavier en Magneto laat zien dat Jean op jonge leeftijd al ongekende telekinetische en telepathische krachten bezit en gedurende de film wordt duidelijk hoe verschrikkelijk verwoestend die krachten kunnen zijn. Dit alles belooft dus meer actie en spektakel, en dat is ook wat we krijgen.

Wederom krijgen we grove aanpassingen op de comics te zien, in een mate waarin alleen de X-Men films dit tot nu toe hebben laten zien. Om maar eens te beginnen met Dark Phoenix. Geen Shi'ar, geen M'kraan kristal, niets over een eventuele goede kant van de Phoenix, geen buitenaardse uitstapjes voor de X-Men. Nee, de Phoenix is een helft van Jean Grey's gespleten persoonlijkheid als gevolg van Xavier's pogingen Jean's krachten onder controle te houden. Phoenix is dus geen aparte entiteit maar een onderdeel van Jean's onderdrukte psyche. Ze blijkt hierbij ook één van de sterkste mutanten te zijn die er rondlopen, in de film geclassificeerd als een Klasse 5 mutant (ook wel bekend als Omega Level in de comics). Iceman, een andere Omega Level mutant uit de comics wordt hier volledig buiten gelaten. De Juggernaut wordt ook geïntroduceerd in deze derde film, tot overmaat van ramp als mutant. Comicliefhebbers weten dat hij geen mutant is maar zijn krachten uit een kristal haalt. Tevens wordt zijn relatie met Xavier als zijn stiefbroer volledig onbenut gelaten (zoals we dat gewend zijn van deze films, aangezien de Nightcrawler/Mystique, Wolverine/Sabretooth en Wolverine/Lady Deathstrike relaties ook onbenut werden). Verder wordt een ondergrondse groep mutanten geïntroduceerd, Omegas genaamd. Comicliefhebbers zullen hier de Morlocks in herkennen en de persoon van Callisto schijnt een prominente rol te spelen in deze groep. Wat weer jammer is, is dat haar krachten volledig anders zijn dan haar comicequivalent: in de film heeft ze bovenmenselijke snelheid en kan ze mutanten en hun krachten herkennen. Angel, ook één van de originele X-Men, wordt geïntroduceerd als marionet van zijn vader, die het geneesmiddel tot mutatie aan de man wil brengen door het zijn zoon toe te dienen. De introductie van Beast is echter weer een geslaagde toevoeging aan de cast. Gespeeld door Kelsey Grammar (beter bekend uit de comedyserie 'Frasier', een op z'n zachtst gezegd onorthodoxe keuze) zet hem prima neer. Het grootste nadeel aan de film is dat er teveel karakters worden geïntroduceerd waar bijna niets mee gedaan wordt. Multiple Man, Callisto, Arclight, Leech, Juggernaut, Angel, zelfs Moira McTaggert, het zijn allemaal voorbeelden van karakters die aan de zijlijn meespelen maar meer ook niet. Het verhaal richt zich voornamelijk op Storm, die het leiderschap van de X-Men op zich heeft genomen nadat Cyclops niet over het verdriet van Jean's dood kan komen, en Wolverine, die een keuze moet maken of hij vecht voor de goede zaak of zoals gewoonlijk zijn eigen gang gaat. Cyclops kent trouwens een veel kleinere rol in deze film dan de voorgaande twee, om dezelfde reden dat Bryan Singer niet kon terugkeren om dit laatste deel uit de trilogie te regisseren: ook hij was op dat moment aan het werk met 'Superman Returns'.

Persoonlijk had ik eigenlijk liever gezien wat Bryan Singer van dit laatste deel uit de trilogie gemaakt had. Ratner maakt geen slechte film, maar hij heeft naar mijn mening te veel hooi op zijn vork genomen. Het thema van maatschappelijke acceptatie is ineens een stuk minder prominent, terwijl men zich meer richt op de oorlog die Magneto aan de wereld verklaard. Met Cyclops uit de weg begint men de relatie tussen Jean en Wolverine een andere invulling te geven (wat geheel anders verloopt in verband met de Phoenix) maar ook dat laat men even later weer liggen. Rogue heeft een veel kleinere rol gekregen omdat zij niet meevecht maar zich wil laten behandelen met het geneesmiddel, maar naast haar vertrek en terugkeer zien we daar bijna niets van terug. Er zijn zo veel onderwerpen die slechts lichtelijk worden toegelicht dat je eigenlijk kan zeggen dat we er een beetje bekaaid van af komen. Er worden concepten neergelegd die weinig tot geen invulling gegeven worden, en dat is erg jammer.

Ondanks het feit dat dit allemaal negatief klinkt, ben ik toch nog op een positieve score uitgekomen. Uiteraard ziet alles er weer prima uit, minder hoeven we tegenwoordig eigenlijk niet meer te verwachten van een film als deze. Fans worden ook weer getrakteerd op een aantal dingen, zoals bijvoorbeeld Sentinels en de Danger Room. De relatie tussen Magneto en Xavier, het feit dat beiden respect hebben voor elkaars droom maar een andere weg bewandelen om die droom te bereiken, komt hier meer naar voren dan ooit, vooral in de scenes waarin ze met zijn beiden Jean rekruteren voor Xavier's school, de scene waarin ze Dark Phoenix bezoeken die ontsnapt en naar haar ouderlijk huis is teruggekeerd, en een scene in het bos waarin Magneto zijn respect voor Xavier in duidelijke taal naar voren brengt. Ondanks dat hij de grote schurk is, geeft ons dit een heel ander beeld dan van de gemiddelde schurk. In combinatie met zijn verleden zou je het zelfs jammer kunnen vinden dat hij ervoor heeft gekozen deze weg te bewandelen, aangezien hij wel het juiste doel voor ogen heeft. Wolverine neemt in deze film eindelijk verantwoordelijk op zich en lijkt zijn plaats in het leven te hebben gevonden, ook al maakt het dat nog minder ruw en onbehouwen dan hij al is, iets wat in deze film ironisch ook weer meer benadrukt wordt dan in de voorgaande 2 delen. Het dramaelement is veel prominenter in dit derde deel, waarmee men meer aandacht lijkt te schenken aan de effecten die een oorlog kan hebben op het leven van een persoon. Op zich geen verkeerd gegeven, maar de film voelt nogal "off key" in vergelijking met de voorgaande 2.

Tsja, het is en blijft X-Men en ik blijf er toch van genieten, zelfs met zoveel aandachtspunten als bij 'X-Men: The Last Stand'. De film brengt gemengde gevoelens in mij naar boven: elke keer dat ik 'm zie, sta ik weer stil bij wat er allemaal nog meer had kunnen zijn, en ik hoop dan ook dat men bij de geplande Wolverine en Magneto spin-offs wat meer aandacht schenkt aan dit soort aspecten. Puur uit sentiment kan ik de film echter geen negatieve score geven maar ruim voldoende zou ook weer te veel eer zijn. Maak ervan wat je wil. Ik vind echter dat er nog genoeg overblijft om wel van de film te kunnen genieten.