Titel: Constantine
Auteur:Donny
Genre: Horror
Subgenre[?]: Comic Adaptation
Regisseur: Francis Lawrence
Acteurs: Keanu Reeves, Rachel Weisz, Djimon Hounsou, Shia LeBoeuf, Tilda Swinton, Peter Stormare, e.a.

Land van Herkomst: Verenigde Staten
Jaar van uitgave:2005
Speelduur: 121 minuten
Cijfer: 8


John Constantine is het cynicus in hart en nieren, een kettingroker met weinig sociale vaardigheden. Sinds zijn jeugd kan hij bovennatuurlijke entiteiten waarnemen, iets waar hij als kleine jongen doodsbang voor was. Zijn ouders dachten dat hij psychotisch was en hebben hem aan allerlei psychiatrische behandelingen onderworpen, die zijn blik op het leven er niet rooskleuriger op hebben gemaakt. In zijn tienerjaren was hij zodanig de hoop kwijt dat hij een poging tot zelfmoord heeft begaan...en daarin is geslaagd. Twee minuten lang is hij dood geweest, voordat hij weer tot leven is gebracht. In die 2 minuten heeft hij een eeuwigheid in de Hel doorgebracht en heeft hij ontdekt dat alles wat hij zag dat andere mensen niet konden ook daadwerkelijk echt is, en heeft hij geleerd wat dit alles nu eigenlijk te betekenen heeft. Er bestaat een Balans tussen Hemel en Hel: volbloed engelen en demonen mogen onze wereld niet betreden en in plaats daarvan bevinden zich onder ons half-engelen en half-demonen die de wereld om ons heen beïnvloeden. Na zijn terugkeer heeft hij zich op de taak geworpen om degenen die deze Balans verstoren terug te sturen naar waar ze vandaan kwamen. Kort samengevat betekent dit dat hij een demonenjager en exorcist werd, één van de beste die er zijn. Zijn gewoonte van kettingroker begint hem fataal te worden aangezien hij aan een agressieve vorm van longkanker lijdt. Gezien het feit dat hij al eens in de Hel is geweest en absoluut geen zin heeft om terug te gaan, hoopt hij op deze manier in de Hemel terecht te komen. Op een dag echter, wordt hij opgeroepen om een exorcisme uit te voeren en komt hij erachter dat een volbloed demon probeert onze wereld binnen te dringen via een meisje en komt hij erachter dat er een groot Kwaad op komst is. Volledig onbekend voor hem, vindt een man ergens in Mexico een pakketje gewikkeld in een nazivlag, een pakketje dat de Speer van Longinus bevat (de speer van de Romeinse legionnair die Jezus' zijde doorboorde om te zien of hij ook daadwerkelijk dood was gegaan aan het kruis). Deze speer geeft de bezitter de macht over de wereld. Hij kan echter ook nog een ander doel dienen, een doel dat letterlijk de Hel op aarde zal brengen.

Dit is de situatie waarin we John Constantine vinden: een door kanker geplaagde, kettingrokende cynicus die als een ware antiheld de wereld probeert te redden van de ondergang. Niet bepaald iemand aan wie je het lot van de wereld zou overlaten, maar beter dan hem zullen we niet treffen. Het karakter vond zijn oorsprong in de 'Hellblazer' comics van DC Comics/Vertigo (een titel die in eerste instantie ook aan de film gegeven zou worden, ware het niet dat de naam 'Hellblazer' te veel overeen komt met 'Hellraiser', terwijl het materiaal dat absoluut niet doet). Bij comics zullen de meeste mensen denken aan superhelden, heroische karakters met speciale krachten die de wereld moeten redden van superschurken. John Constantine voldoet alles behalve aan dat profiel, zoals ik hierboven al duidelijk heb gemaakt. Hij ziet het bovennatuurlijke en met behulp van magie en mythologie bevecht hij het Kwaad (met een hoofdletter K, aangezien het hier ook daadwerkelijk om het Kwaad gaat, niet één of andere superschurk). Occultisme en religie spelen een hoofdrol in de 'Hellblazer' comics en zij die niet zo op de hoogte zijn van comics zullen de film ook niet herkennen als een adaptatie hiervan (dat, en de 'Hellblazer' comics zijn buiten de kringen van comicliefhebbers ook bijna niet bekend). Dit geeft de film een hele andere toon en sfeer dan andere adaptaties. Ook is onze hoofdpersoon alles behalve een held: al wat hij doet, doet hij voor zichzelf, hoe heroisch het ook lijkt, en aardig is hij ook al niet. Al deze elementen helpen om de film de negatieve, duistere sfeer te geven die je zou verwachten.

Liefhebbers van de 'Hellblazer' comics hebben nogal het één en ander op te merken aan deze verfilming, te beginnen met de casting van John Constantine. In de comics is hij Brits en vertoont hij een grote gelijkenis met de artiest Sting. Keanu Reeves voldoet natuurlijk absoluut niet aan deze omschrijving, als donkerharige Amerikaan. Ook is het niet zijn zelfmoord die hem in de Hel zal doen belanden, maar het feit dat hij een magiër is die met een vloek zijn vader heeft geprobeerd te doden. Ook vecht hij in de film veel vaker dan hij in de comics ooit heeft gedaan: normaal gesproken krijgt hij de overhand door listen te verzinnen en zijn tegenstanders op die manier te slim af te zijn aangezien hij het over het algemeen niet zo goed doet in een gevecht. Zijn leerling in de film, Chas Kramer (gespeeld door Shia LaBoeuf), is in de comics zijn beste en langst overlevende vriend Francis Chandler. In de film vertelt hij Angela Dodson (Rachel Weisz) dat zijn ouders hem naar psychiatrische inrichtingen hebben gestuurd: in eerste instantie klopt het dat hij in inrichtingen heeft gezeten, maar in zijn moeder is gestorven toen ze hem ter wereld bracht en zijn vader heeft hem dit nooit kunnen vergeven. Waar de meeste bovennatuurlijk begaafde karakters uit de comics niets met John Constantine te maken willen hebben, lijken ze in de film een soort van respect voor hem te hebben: de helderziende priester Hennessy kan je haast idolaat noemen, bereid om hem overal mee te helpen met gevaar voor eigen leven. Papa Midnite (doeltreffend vertolkd door Djimon Hounsou), een neutrale voodoo witchdoctor, kiest zelfs de zijde van Constantine en helpt hem voor de climax van de film. Dit zijn slechts een paar voorbeelden van de vele verschillen tussen de comics en de film: de lijst is nogal lang. Aangezien ik voor het zien van de film echter nog nooit een 'Hellblazer' comic in handen heb gehad en er ook nooit iets over had gelezen, kan ik dus niet zeggen dat ik me stoorde aan deze verschillen. Voeg daaraan toe mijn jarenlange interesse en fascinatie voor het Occulte en ik kon niet anders dan genieten van 'Constantine'. Echter, ik kan me het standpunt van de liefhebbers erg goed voorstellen, aangezien ik soortgelijke op- en aanmerkingen heb op films als bijvoorbeeld de 'X-Men'-trilogie, waar het bronmateriaal ook veel geweld aan is gedaan, waarmee ik voor de verfilmingen wel reeds lang bekend mee was. Misschien dat ik dus van geluk moet spreken dat ik deze film voor het eerst heb gezien toen ik nog een leek was op het gebied van 'Hellblazer'. Wat ik namelijk zie is een professioneel gemaakte, donkere, apocalyptische film doordrenkt met occulte, religieuze en mythologische invloeden, iets waar ik persoonlijk geen genoeg van kan krijgen en waar er mijns inziens veel te weinig van bestaan.

Als we het hebben over de visuele uitvoering van dit alles, heb ik niets te klagen. De effecten in de film zijn goed neergezet. Vooral de uitbeelding van de Hel is zeer doeltreffend: het lijkt wel alsof er een continue, hete, atomische schokgolf rondraast die alles tot stof doet vergaan. Stel je voor dat dit nooit ophoudt en dus eeuwig voortduurt, en je hebt een plaats waar ik absoluut nooit naar toe zou willen gaan (ik mag dus "van geluk spreken" dat ik geen religieus mens ben en niet de Hel geloof). De demonen zijn alles behalve de archetypische demonen die we uit de plaatjes kennen, maar het blijven entiteiten die er onmenselijk en afstotelijk uitzien en niets anders willen dan ellende verspreiden onder de mensheid. De engelen mogen dan niet afstotelijk zijn, ze net zo onmenselijk als de demonen, maar dan op een afstandelijke in plaats van hatelijke manier. Wat ook in het voordeel van de film speekt, is dat men het Occulte en de magie met respect neerzet, niet op de populaire en infantiele wijze waarop dat zo vaak gedaan wordt. Alles is wel doordrenkt van een judeo-christelijke achtergrond, een beperking die de comics zelf niet kennen, maar dat mag de pret niet drukken. Mijns inziens is dit gedaan om de film toegankelijker te maken voor het grote publiek, die meer bekend zijn met het Katholicisme dan oude en heidense geloofssystemen. Wat ook een compliment verdient is de casting van Peter Stormare (beter bekend als de Russische kosmonaut Lev, het enige positieve aan de film Hollywood blockbuster 'Armageddon') die opeen een unieke manier de rol van Lucifer neerzet. Het enige nadeel is dat hij maar een kleine rol heeft aan het einde van de film.

'Constantine' is een goede keuze om te kijken als je van occulte horror/thrillers houdt. De film is serieus van aard, gebruikt zijn elementen met respect en zet een product neer dat in essentie gelijk(waardig) is aan het bronmateriaal. 'Hellblazer' liefhebbers moeten echter voorzichtig zijn: tot aan de uitspraak van zijn naam toe is dit niet de John Constantine die ze kennen. Uiteraard zijn er overeenkomsten, maar ik zou dit eerder een op de comics gebaseerde film dan een comicverfilming willen noemen (ondanks het feit dat ik het wel zo heb gepresenteerd in deze recensie). Voor veel mensen is dat misschien hetzelfde, maar er zit wel degelijk verschil tussen. Hoe dan ook, als je dus van occulte horror-thrillers houdt, dan zal 'Constantine' je zeker bevallen.